Windenergie in Wageningen

1. Voorfase: Verkenning en voorbereiding 

In deze fase worden de zoekgebieden voor windenergie bepaald en worden de randvoorwaarden bepaald door de overheid. Ook vinden de eerste verkenningen plaats naar wat wel en niet mogelijk is. 

De huidige situatie (2025):
We zijn nu in deze fase. In de Regionale Energiestrategie (RES) en de Wageningse Windvisie zijn de zoekgebieden al benoemd. De gemeente onderzoekt nu de haalbaarheid van windenergie in deze zones. Daarnaast heeft een groep inwoners een coöperatie opgericht. Zij willen zorgen voor lokaal eigenaarschap en zeggenschap zodra er een initiatief komt. 

2. Initiatieffase: Van idee naar eerste plan 

In deze fase kan een initiatiefnemer zich melden bij de gemeente met een idee voor windturbines. Dit kan bijvoorbeeld een coöperatie, bedrijf of inwoner zijn. 

De initiatiefnemer kan een principeverzoek indienen. De gemeente kijkt dan globaal of het plan binnen de geldende wet- en regelgeving past. 

 Zo ja, dan mag de initiatiefnemer het plan verder uitwerken. Hierbij wordt ook de omgeving betrokken, bijvoorbeeld via gesprekken of informatiebijeenkomsten. 

3. Planfase: Uitwerking en onderzoek

In de planfase wordt het plan verder uitgewerkt. De initiatiefnemer laat verschillende onderzoeken uitvoeren (bijvoorbeeld een milieu-effect-rapportage (MER) en radaronderzoek). Aan het einde van deze fase leggen de initiatiefnemer en de gemeente afspraken vast in een omgevingsovereenkomst of een anterieure overeenkomst.
Ook wordt het ruimtelijk beleid uitgewerkt, waarin onder meer participatie (betrokkenheid van omwonenden) en lokaal eigendom worden vastgelegd

4. Formele procedures: Vergunningen en inspraak
Voordat een windturbine gebouwd mag worden, moet de initiatiefnemer een aantal formele procedures doorlopen. Dit is ook het moment waarop inwoners bezwaar kunnen maken of in beroep mogen gaan. Daarna kan de gemeente (omgevings)vergunningen afgeven.

5. Realisatie: Bouw van de windturbines
Na het verkrijgen van alle vergunningen start de initiatiefnemer met de bouw van de windturbines.
In deze fase wordt het terrein voorbereid, worden kabels en wegen aangelegd en uiteindelijk worden de windturbines gebouwd. Als de bouw klaar is worden de windturbines opgeleverd en kunnen ze energie gaan opwekken. 

2026-2027: Verder natuuronderzoek Binnenveld: provincie Utrecht en gemeente Wageningen 

De provincie Utrecht en de gemeente Wageningen onderzoeken het effect van windenergie op natuur in of rond het Binnenveld. Door veldonderzoek kijken we naar welke diersoorten in het gebied last kunnen hebben van windturbines. Ook onderzoeken we hoeveel last ze daarvan kunnen hebben. Het onderzoek duurt 2 jaar en loopt van december 2025 tot december 2027. Het duurt zo lang omdat het onderzoek afhankelijk is van de seizoenen. Ook moet het onderzoek voor vleermuizen 2 keer gebeuren.  

Dit onderzoek wordt uitgevoerd door bureau Waardenburg. Heb je vragen over het onderzoek of de ontwikkeling van windenergie in Wageningen? Lees de veelgestelde vragen of neem contact met ons op.

2023: Haalbaarheidsscan windenergie: gemeenten Wageningen en Rhenen 

In deze scan is gekeken of er op basis van harde regels over de afstand tussen windturbines en kwetsbare gebouwen (zoals huizen) mogelijkheden zijn voor windenergie in de zoekgebieden uit de Regionale Energie Strategie (RES).  

2025: Verder onderzoek milieu-impact: gemeenten Wageningen en Rhenen 

De gemeenten Wageningen en Rhenen onderzoeken de milieu-impact van mogelijke windturbines. Daarin kijken ze naar de gevolgen voor de omgeving. Om een volledig beeld te krijgen, onderzoeken we dit voor alle gebieden waar windenergie vanuit wet- en regelgeving misschien mogelijk is. Het onderzoek gaat om de belangrijkste milieuthema’s zoals natuur, landschap, geluid en slagschaduw. Uit het onderzoek komt naar voren wat de belangrijkste aandachtspunten zijn van elk gebied. 

Dit onderzoek kan je hier lezen.(Externe link)  

2021: de Wageningse Windvisie 

In de Wageningse Windvisie noemt de gemeente 5 zoekgebieden voor windenergie. Er worden geen plekken uitgesloten voor windenergie. De zoekgebieden waren: 

1. Bennekomse Veld
2. Rondom de haven
3. Nude/Binnenveld Zuid
4. Kern Binnenveld
5. Wageningse Berg/bos

In de Regionale Energie Strategie van Regio Foodvalley staan 3 van deze 5 onderzoeksgebieden. 2 van de gebieden, Kern Binnenveld en Wageningse berg/bos, passen niet bij de visie van Regio Foodvalley. Maar dat betekent niet dat deze gebieden voor Wageningen afvallen. 

2006 en 2014: Plannen vanuit Stichting Windenergie Wageningen 

De Stichting Windenergie Wageningen heeft 2 keer een plan voor windenergie gemaakt.  

• In 2006 werd het plan voor Windpark Haarweg niet gesteund door de gemeenteraad.  
• In 2014 stopte een plan in het havengebied. Rijkswaterstaat gaf aan dat er in de uiterwaarden niet gebouwd mocht worden.  

In 2011 deed bureau Waardenburg een kort onderzoek naar het effect van windturbines op de natuur in 7 gebieden. Door naar vogels en vleermuizen te kijken werd duidelijk welke plekken in de gebieden belangrijk zijn voor die dieren. Bureau Waardenburg adviseerde om extra natuuronderzoek te doen, vóórdat een definitieve locatie wordt gekozen. 

2013: Mogelijke plekken voor windturbines in de omgeving van havenkanaal en het bos 

Adviesbureau Bosch & Van Rijn onderzocht de mogelijkheden om windturbines te plaatsen in 2 gebieden: omgeving havenkanaal en het bos.  

2014: Haalbaarheidsstudie en verkennend natuuronderzoek Windturbines omgeving Havenkanaal 

Uit de haalbaarheidsstudie bleek dat een opstelling van 3 of 4 windturbines zou passen en financieel haalbaar zou zijn. Wel werden er risico’s genoemd: mogelijke effecten op de natuur, de ligging bij Rijkswaterstaatwerken, de aansluiting op het elektriciteitsnet en mogelijke verstoring van de defensieradar. Daarna deed bureau Waardenburg een eerste natuuronderzoek. De conclusie van dat onderzoek was dat het, op basis van natuurwetgeving, waarschijnlijk mogelijk was om 4 windturbines te plaatsen. Maar dan moet er wel eerst een uitgebreider onderzoek worden gedaan. Ook moet de provincie Gelderland het plan steunen.  

2018: Duurzaam energieproject Grebbedijk 

CE delft onderzocht in 2018 de mogelijkheden om een duurzaam energieproject te starten bij de Grebbedijk. Volgens dit onderzoek is een energieneutrale Rijnhaven mogelijk als er 1 grote windturbine (5,6 MW) in het havengebied geplaatst wordt. Een andere optie is 1 turbine (van 3 MW) in combinatie met volledige benutting van het restwarmtepotentieel bij AgruniekRijnvallei. In beide gevallen staan de windturbines in het Natura 2000-gebied van de Driehoek. Het is onzeker of dat haalbaar is.